مقاله

چگونه یک پروژه سئو را از صفر تا صد مدیریت کنیم؟

مدیریت پروژه سئو فقط اجرای یک چک لیست نیست. برای رسیدن به نتیجه باید هدف کسب و کار، وضعیت فعلی سایت، اولویت ها، مشکلات فنی، کلمات کلیدی، محتوا و KPIها را در یک مسیر مشخص به هم متصل کنید و براساس داده، پروژه را به صورت مداوم بهبود دهید.

مهیار مولوی
نویسنده مهیار مولوی مدیر
How to Manage an SEO Project from Start to Finish?
راهنمای مطالعه فهرست مطالب 23 بخش

مدیریت یک پروژه سئو زمانی موثر است که بدانیم چرا هر کار انجام می شود، چه کسی مسئول آن است، نتیجه مورد انتظار چیست و چگونه باید تاثیر آن را اندازه گیری کنیم. بسیاری از پروژه های سئو با لیستی طولانی از Taskها شروع می شوند، اما بعد از چند ماه مشخص نیست کدام فعالیت واقعا به رشد سایت کمک کرده است.

برای جلوگیری از این وضعیت باید پروژه سئو را به عنوان یک سیستم تصمیم گیری ببینیم. داده ها به ما کمک می کنند مشکل را تشخیص دهیم، براساس تاثیر و منابع موجود اولویت تعیین کنیم، تغییرات را اجرا کنیم و سپس نتیجه را اندازه گیری کنیم.

یک مسیر عملی برای مدیریت پروژه سئو را می توان به این شکل خلاصه کرد:

مشاهده → تحلیل → اولویت بندی → اجرا → اندازه گیری → یادگیری → بهبود

مدیریت پروژه سئو دقیقا یعنی چه؟

مدیریت پروژه سئو فقط انجام تحقیق کلمات کلیدی، تولید محتوا، لینک سازی یا رفع خطاهای فنی نیست. پروژه زمانی مدیریت می شود که هر فعالیت به یک هدف مشخص متصل باشد.

برای هر Task باید بتوانیم به چند سوال پاسخ دهیم. چه مشکلی وجود دارد؟ چرا باید این مشکل را حل کنیم؟ چه تغییری قرار است ایجاد شود؟ چه کسی مسئول اجرای آن است؟ چه زمانی باید تمام شود؟ نتیجه آن را با چه داده ای بررسی می کنیم؟

مشکل بسیاری از پروژه های سئو کمبود فعالیت نیست. مشکل این است که فعالیت های زیادی انجام می شوند اما ارتباط آن ها با هدف اصلی پروژه مشخص نیست.

ممکن است ده ها مقاله منتشر شوند، تعداد زیادی Keyword استخراج شود و مشکلات فنی مختلفی برطرف شوند، اما همچنان نتوانیم توضیح دهیم این فعالیت ها دقیقا چه تاثیری روی هدف کسب و کار گذاشته اند.

به همین دلیل بهتر است یک اصل ساده را همیشه در پروژه حفظ کنیم:

هر اقدام سئو باید یک مسئله، یک هدف، یک خروجی قابل بررسی و یک معیار اندازه گیری داشته باشد.

پروژه را از هدف کسب و کار شروع کنید

یکی از اشتباهات رایج این است که پروژه را با ابزارهای سئو شروع کنیم.

قبل از باز کردن Google Search Console، Google Analytics یا ابزارهای تحقیق کلمات کلیدی باید بدانیم کسب و کار از SEO چه انتظاری دارد.

هدف سایت ممکن است افزایش فروش، دریافت Lead، جذب مشتری جدید، افزایش کاربران هدف یا تقویت دیده شدن یک خدمت مشخص باشد.

Traffic بیشتر همیشه به معنی موفقیت پروژه نیست. ممکن است ورودی سایت افزایش پیدا کند اما هیچ تغییری در تعداد مشتریان یا درخواست های همکاری ایجاد نشود.

هدف کسب و کار باید به اهداف قابل اندازه گیری برای SEO تبدیل شود.

برای مثال اگر هدف سایت دریافت درخواست همکاری بیشتر است، باید بررسی کنیم آیا صفحات خدمات ورودی بیشتری دریافت کرده اند، آیا کاربران مناسب از Google وارد سایت شده اند و آیا Conversion این صفحات بهتر شده است.

برای پروژه KPI مشخص کنید

یکی از بهترین روش ها برای کنترل پروژه این است که یک ساختار ساده برای KPIها داشته باشیم.

در بالاترین سطح هدف کسب و کار قرار می گیرد. سپس مشخص می کنیم SEO چگونه می تواند به این هدف کمک کند و در مرحله بعد Metricهای قابل اندازه گیری را انتخاب می کنیم.

برای مثال:

هدف کسب و کار می تواند افزایش Lead باشد.

هدف SEO می تواند افزایش ورودی صفحات خدمات باشد.

Metricهایی مانند Organic Clicks، Impression، CTR و Conversion می توانند برای بررسی این هدف استفاده شوند.

در Google Search Console می توان Click، Impression، CTR و Average Position را بررسی کرد. با این حال بهتر است وضعیت پروژه فقط با Position سنجیده نشود.

تغییر Click، Impression، عملکرد صفحات هدف و Conversion معمولا تصویر دقیق تری از نتیجه پروژه ارائه می دهد.

وضعیت اولیه سایت را ثبت کنید

قبل از ایجاد تغییرات باید بدانیم سایت در چه وضعیتی قرار دارد.

این مرحله Baseline نامیده می شود.

اگر وضعیت اولیه ثبت نشده باشد، چند ماه بعد نمی توان با اطمینان گفت رشد یا افت سایت نتیجه کدام تغییر بوده است.

در شروع پروژه بهتر است وضعیت Organic Traffic، صفحات اصلی، Queryهای مهم، صفحات دارای Impression، Conversionهای ارگانیک، Indexing و مشکلات فنی مهم ثبت شوند.

هدف جمع کردن صدها Metric نیست. باید داده هایی را ذخیره کنیم که بعدا برای مقایسه وضعیت قبل و بعد پروژه کاربرد داشته باشند.

SEO Audit انجام دهید

بعد از تعیین هدف و ثبت Baseline، نوبت بررسی کامل سایت است.

SEO Audit باید مشکلات و فرصت های مهم سایت را مشخص کند.

در این مرحله می توان مواردی مانند Crawlability، Indexing، معماری سایت، Internal Linking، URLها، Canonicalها، Redirectها، صفحات 404، سرعت سایت، Mobile Experience و کیفیت صفحات را بررسی کرد.

اما یکی از اشتباهات رایج این است که Audit به یک گزارش طولانی تبدیل شود که هیچ کس نمی داند با آن چه کاری باید انجام دهد.

هدف اصلی Audit باید تبدیل مشکلات به Taskهای قابل اجرا باشد.

خروجی Audit باید یک Backlog باشد

بعد از Audit بهتر است تمام مشکلات و فرصت ها وارد یک Backlog شوند.

برای هر مورد مشخص کنید چه صفحه یا بخشی از سایت درگیر است، شدت مشکل چقدر است، تاثیر احتمالی آن چیست، چه کسی باید آن را اجرا کند و وضعیت Task در چه مرحله ای قرار دارد.

در این حالت Audit از یک گزارش ثابت به بخشی از فرایند مدیریت پروژه تبدیل می شود.

برای مثال به جای نوشتن:

«مشکل Canonical وجود دارد»

Task را دقیق تر تعریف کنید:

«بررسی و اصلاح Canonical صفحات فیلتر دسته X و تست مجدد بعد از Deploy»

هرچه Task دقیق تر باشد، مدیریت پروژه ساده تر می شود.

بازار جستجو و Search Intent را تحلیل کنید

بعد از بررسی وضعیت سایت باید بدانیم کاربران در بازار هدف چه چیزهایی را جستجو می کنند.

Keyword Research در پروژه واقعی نباید فقط ساختن یک فایل بزرگ از کلمات کلیدی باشد.

هدف این است که متوجه شویم کاربران چه سوالاتی دارند، Search Intent آن ها چیست و برای پاسخ به هر Intent چه نوع صفحه ای باید در سایت وجود داشته باشد.

ممکن است یک Keyword به مقاله نیاز داشته باشد و کلمه دیگری به Landing Page، Category Page یا Product Page.

در این مرحله باید مشخص شود برای هر گروه از کلمات چه صفحه ای قرار است رتبه بگیرد.

Keyword Map را به URL Map تبدیل کنید

یکی از روش های کاربردی برای مدیریت بهتر SEO این است که Keyword Research را به URL Mapping متصل کنیم.

برای هر URL مشخص کنید موضوع اصلی چیست، Search Intent چیست، چه کلمات مکملی دارد، نوع صفحه چیست و چه هدف تجاری دارد.

این فایل بعدا برای تولید محتوا، On-page SEO، لینک سازی داخلی و گزارش گیری کاربرد زیادی دارد.

URL Mapping از ایجاد چند صفحه برای یک Search Intent مشابه نیز جلوگیری می کند و احتمال Keyword Cannibalization را کاهش می دهد.

کارهای سئو را اولویت بندی کنید

بعد از Audit و Keyword Research معمولا تعداد زیادی Task ایجاد می شود.

ممکن است مشکلات فنی، فرصت های محتوایی، صفحات قابل بهبود و پیشنهادهای مختلف برای لینک سازی وجود داشته باشند.

اما اجرای همزمان همه آن ها معمولا امکان پذیر نیست.

بخش مهم مدیریت پروژه سئو این است که مشخص کنیم کدام فعالیت باید زودتر انجام شود.

برای اولویت بندی می توان سه معیار را بررسی کرد:

Impact یعنی این Task در صورت موفقیت چه مقدار ارزش ایجاد می کند.

Effort یعنی اجرای آن چه مقدار زمان، هزینه یا منابع نیاز دارد.

Confidence یعنی چقدر مطمئن هستیم که این اقدام می تواند نتیجه مورد انتظار را ایجاد کند.

برای مثال اگر تعدادی از صفحات درآمدزا به دلیل یک مشکل فنی Index نمی شوند، حل این مشکل احتمالا نسبت به اصلاح جزئی Alt Text چند تصویر اولویت بیشتری دارد.

اولویت بندی به معنی بی اهمیت بودن Taskهای کوچک نیست. هدف این است که ابتدا منابع محدود پروژه روی فعالیت هایی استفاده شوند که ارزش بیشتری ایجاد می کنند.

SEO Roadmap بسازید

بعد از مشخص شدن اولویت ها باید Roadmap پروژه ساخته شود.

Roadmap مسیر بین Strategy و Execution است.

در Roadmap مشخص می شود در هر دوره قرار است روی چه مشکلات یا فرصت هایی کار کنیم.

می توانید فعالیت ها را در چند بخش قرار دهید:

Technical SEO

Content

On-page SEO

Internal Linking

Off-page SEO

Measurement

سپس Taskهای مهم هر بخش را در Sprintهای مشخص قرار دهید.

Roadmap نباید آن قدر جزئی باشد که با کوچک ترین تغییر داده بی استفاده شود و نباید آن قدر کلی باشد که تیم نداند هفته آینده چه کاری باید انجام دهد.

هر Task باید Definition of Done داشته باشد

یکی از مشکلات رایج در مدیریت پروژه استفاده از Taskهای مبهم است.

برای مثال:

«سئو صفحات خدمات»

مشخص نمی کند دقیقا چه کاری باید انجام شود.

یک Task بهتر می تواند این باشد:

«تحقیق کلمات کلیدی، بازنویسی Title و H1 و بهینه سازی Internal Link برای پنج صفحه خدمات مشخص»

برای هر Task بهتر است مسئله، اقدام مورد نیاز، Owner، Deadline و Definition of Done مشخص باشد.

وقتی Definition of Done وجود داشته باشد، تیم دقیقا می داند Task چه زمانی تمام شده است.

ارتباط SEO با Development و Content را مدیریت کنید

SEO معمولا به یک نفر محدود نمی شود.

متخصص SEO ممکن است مشکلی پیدا کند که برای رفع آن به Developer نیاز باشد.

Content Strategist ممکن است Keyword و Brief را آماده کند اما تولید محتوا به نویسنده نیاز داشته باشد.

تغییر معماری سایت ممکن است نیازمند همکاری طراح، Developer و متخصص SEO باشد.

به همین دلیل Dependency میان Taskها باید مشخص باشد.

اگر بخشی از سایت قابل Index شدن نیست، تولید تعداد زیادی محتوا برای آن بخش احتمالا اولویت مناسبی نیست.

اگر Keyword Map هنوز آماده نشده است، انتشار تعداد زیادی مقاله می تواند باعث ایجاد محتوای همپوشان شود.

مدیریت پروژه به این معنی نیست که یک نفر همه کارها را انجام دهد. هدف این است که کار درست در زمان مناسب به فرد مناسب برسد.

تولید محتوا را مانند یک Pipeline مدیریت کنید

Content Production در پروژه SEO بهتر است Workflow مشخصی داشته باشد.

برای مثال مسیر محتوا می تواند از Topic Discovery شروع شود، سپس وارد Keyword Mapping، Content Brief، Writing، Editing، SEO Review، Publish و Performance Review شود.

در این حالت وضعیت هر محتوا مشخص است.

به جای اینکه فقط بگوییم در این ماه پنج مقاله منتشر شده، می توانیم بررسی کنیم این پنج مقاله برای چه Search Intentهایی ساخته شده اند، به چه صفحات دیگری لینک دارند و بعد از انتشار چه Performanceای داشته اند.

لینک سازی داخلی را بخشی از فرایند انتشار بدانید

Internal Linking نباید فعالیتی باشد که چند ماه بعد به سراغ آن برویم.

هر محتوای جدید باید به صفحات مرتبط سایت متصل شود.

در صورت نیاز صفحات قدیمی نیز باید به محتوای جدید لینک دهند.

برای سایت های بزرگ تر می توان Internal Link Map طراحی کرد که رابطه بین Pillar Page، Supporting Content و صفحات تجاری را مشخص کند.

این ساختار هم حرکت کاربران در سایت را بهتر می کند و هم ارتباط موضوعی صفحات را برای موتور جستجو واضح تر می سازد.

Off-page SEO را بعد از آماده شدن صفحه مقصد انجام دهید

اگر قرار است برای یک صفحه Link Building انجام شود، ابتدا باید وضعیت خود صفحه بررسی شود.

ارسال Link به صفحه ای که محتوای ضعیف دارد، Search Intent را درست پوشش نمی دهد یا مشکل فنی دارد استفاده مناسبی از منابع پروژه نیست.

Off-page Strategy نیز باید هدف داشته باشد.

باید بدانیم آیا هدف تقویت یک Landing Page خاص است، افزایش Authority یک Topic Cluster است یا افزایش Brand Mention.

هدف مشخص می کند چه نوع فعالیتی باید انجام شود.

Change Log داشته باشید

یکی از ساده ترین ابزارهای حرفه ای برای تحلیل پروژه SEO، Change Log است.

تمام تغییرات مهم را همراه با تاریخ ثبت کنید.

برای مثال تغییر Title، انتشار Landing Page، تغییر Template، Redirect، اصلاح لینک های داخلی یا تغییر ساختار URL را ثبت کنید.

چند هفته بعد اگر Performance سایت تغییر کند، Change Log کمک می کند متوجه شویم چه تغییراتی قبل از آن اتفاق افتاده است.

Change Log اثبات نمی کند که یک تغییر مستقیما باعث رشد یا افت شده است، اما تحلیل را بسیار دقیق تر می کند.

گزارش سئو باید به تصمیم منجر شود

SEO Report نباید فقط مجموعه ای از نمودارهای زیبا باشد.

گزارش باید پاسخ دهد چه کاری انجام شده، چه چیزی تغییر کرده، از داده ها چه چیزی یاد گرفته ایم و مرحله بعدی پروژه چیست.

بهتر است گزارش را براساس هدف پروژه Segment کنید.

ممکن است Traffic کل سایت رشد کرده باشد اما صفحات خدمات هیچ رشد قابل توجهی نداشته باشند.

اگر هدف پروژه Lead Generation بوده، رشد چند مقاله اطلاعاتی به تنهایی نشان دهنده موفقیت پروژه نیست.

گزارش باید به Business Goal متصل باشد.

گزارش ماهانه باید سه سوال را پاسخ دهد

اول اینکه چه کارهایی انجام شده است.

دوم اینکه چه چیزی تغییر کرده است.

سوم اینکه براساس داده های جدید چه کاری باید در مرحله بعد انجام شود.

این ساختار باعث می شود Report از یک فایل آماری به ابزار تصمیم گیری تبدیل شود.

پروژه سئو باید یک چرخه یادگیری باشد

SEO پروژه ای نیست که یک Strategy در روز اول نوشته شود و تا ماه ها بدون تغییر اجرا شود.

رقبا تغییر می کنند، سایت تغییر می کند، رفتار کاربران تغییر می کند و داده های جدید به دست می آیند.

ممکن است فرضیه ای که در ابتدای پروژه منطقی به نظر می رسید بعد از اجرا نتیجه مناسبی نداشته باشد.

این اتفاق بخشی از فرایند SEO است.

به همین دلیل بهتر است پروژه را براساس چرخه زیر مدیریت کنیم:

Observe → Diagnose → Prioritize → Implement → Measure → Learn → Improve

بعد از اجرای هر مرحله باید داده جدید دوباره وارد فرایند تصمیم گیری شود.

تفاوت میان اجرای یک SEO Checklist و مدیریت واقعی پروژه دقیقا در همین بخش است.

هدف فقط تمام کردن Task نیست. باید بدانیم Task چه تاثیری داشته و از نتیجه آن چه چیزی یاد گرفته ایم.

ساختار ساده Board پروژه سئو

برای شروع نیازی به ابزار پیچیده ندارید.

Google Sheets، Notion، Trello، ClickUp یا ابزارهای مشابه می توانند برای مدیریت پروژه کافی باشند.

موضوع اصلی Tool نیست؛ Workflow است.

برای هر Task بهتر است اطلاعاتی مانند نام Task، Category، Impact، Effort، Owner، Status، Deadline، KPI و Result ثبت شود.

وضعیت Taskها نیز می تواند به صورت Backlog، Prioritized، In Progress، Review، Done و Measurement مدیریت شود.

مرحله Measurement اهمیت زیادی دارد، زیرا Done بودن Task به معنی موفق بودن آن نیست.

Task زمانی اطلاعات واقعی به پروژه اضافه می کند که نتیجه آن بررسی شود.

اشتباهات رایج در مدیریت پروژه سئو

یکی از اشتباهات مهم شروع پروژه بدون Business Goal مشخص است. وقتی هدف روشن نیست، نمی توان مشخص کرد پروژه موفق بوده یا نه.

اشتباه دیگر این است که تمام Taskها با یک Priority اجرا شوند. منابع پروژه محدود هستند و باید ابتدا صرف فعالیت های با Impact بیشتر شوند.

تولید محتوا بدون Keyword Map نیز می تواند باعث ایجاد صفحات همپوشان و Cannibalization شود.

SEO Audit بدون Execution نیز مشکل رایجی است. گزارشی که Taskهای آن Owner، Deadline و Priority نداشته باشند معمولا تاثیر زیادی روی پروژه ایجاد نمی کند.

یکی دیگر از مشکلات، گزارش دادن Activity به جای Result است. تعداد مقاله منتشر شده یا تعداد Taskهای بسته شده به تنهایی نشان نمی دهد SEO پیشرفت کرده است.

نداشتن Change Log نیز تحلیل را سخت می کند، زیرا بعد از چند ماه مشخص نیست چه تغییراتی روی سایت انجام شده است.

وابستگی بیش از حد به Ranking نیز می تواند تصویر اشتباهی ایجاد کند. Position مهم است، اما بهتر است در کنار Click، Impression، Organic Traffic، Conversion و عملکرد صفحات هدف تحلیل شود.

این چارچوب در پروژه واقعی چگونه دیده می شود؟

در یک پروژه واقعی SEO معمولا به تنهایی از سایر بخش های سایت جدا نیست.

محتوا، طراحی، ساختار فنی، Development و Business Goal همگی روی نتیجه تاثیر دارند.

در نمونه کارهای مهیار مولوی، پروژه شهرپت نمونه ای است که مدیریت SEO و تولید محتوا در آن ثبت شده است.

Gaming UP3 نیز نمونه دیگری است که طراحی سایت، WordPress و SEO را در یک پروژه کنار هم قرار می دهد.

همین ارتباط میان Development، Content و SEO نشان می دهد چرا مدیریت پروژه اهمیت دارد.

فقط پیدا کردن مشکل کافی نیست. Recommendation باید به یک تغییر واقعی در سایت تبدیل شود و بعد بتوان نتیجه آن تغییر را اندازه گیری کرد.

پروژه سئو یک سیستم تصمیم گیری است

مدیریت پروژه سئو از مشخص کردن هدف شروع می شود، با Baseline و Audit ادامه پیدا می کند، سپس Keyword Research، Search Intent و Prioritization به ساخت Roadmap منجر می شوند.

بعد از آن وارد اجرای Technical SEO، Content، On-page SEO، Internal Linking و در صورت نیاز Off-page SEO می شویم.

اما پروژه در مرحله اجرا تمام نمی شود.

Measurement مرحله ای است که مشخص می کند تصمیم های ما چه نتیجه ای داشته اند.

اگر بخواهیم کل فرایند را در یک جمله خلاصه کنیم:

مدیریت پروژه سئو یعنی تبدیل داده به تصمیم، تصمیم به Task، Task به تغییر واقعی در سایت و تغییر واقعی به داده جدید.

همین چرخه است که باعث می شود پروژه به مرور دقیق تر و موثرتر ش

مهیار مولوی
درباره نویسنده

مهیار مولوی

مدیر

بیش از ده سال است که در حال توسعه سایت ها و تولید محتوا هستم و این اول راه است...

EMAIL[email protected]
WORK TYPERemote / Project Based
RESPONSE TIMEمعمولاً کمتر از ۲۴–۴۸ ساعت

شروع همکاری

نوع همکاری (اختیاری)

پاسخ‌گویی در اولین فرصت انجام می‌شود.

شروع همکاری

پروژه‌ای در ذهن دارید؟ بیایید درباره‌اش صحبت کنیم

اگر برای طراحی، توسعه، سئو یا بهبود یک محصول دیجیتال به همکاری نیاز دارید، اطلاعات اولیه پروژه را بفرستید تا درباره مسیر مناسب صحبت کنیم.

پذیرش پروژه جدید